Wat de ETHICA ons leert

13 januari 2018 - 17 februari 2018
14:30 - 17:00


Sterrenwacht Sonnenborg
Zonnenburg 2
, Utrecht
Bekijk kaartje

Spinoza’s meesterwerk uitgelegd

docent: prof. dr. Maarten van Buuren

 

Inleiding

Maarten van Buuren zal aan de hand van zijn pas verschenen vertaling van de Ethica in begrijpelijke taal uiteenzetten wat de hoofdlijnen zijn van Spinoza’s denken. Tijdens de vijf bijeenkomsten zal hij steeds één van de delen van de Ethica behandelen. De uitleg is voor iedereen te volgen en zal zo worden opgebouwd dat de deelnemers na afloop van elke bijeenkomst in staat zijn aan de thuisblijvers uit te leggen wat Spinoza eigenlijk bedoelde.

Voor wie

Deze winterschool is voor iedereen die geïnteresseerd is in de grootste Nederlandse filosoof aller tijden: Spinoza. De bijeenkomsten zijn van academisch niveau, maar worden op een toegankelijke wijze gegeven.

‘En inderdaad moet wat zo zelden bereikt wordt, moeilijk zijn. Want als het heil voor het grijpen lag en zonder grote inspanning bereikt kon worden, waarom zou het dan door bijna iedereen worden versmaad? Maar al het voortreffelijke is even moeilijk als zeldzaam.’  

(Spinoza, Ethica, Deel V slot).

Inhoud van de bijeenkomsten

13 januari: Deel I, Over God, gaat niet over God, maar over de substantie oftewel de zelfstandigheid. Spinoza bedoelt met substantie de Natuur die ‘oorzaak is van zichzelf’. Hoe kan iets oorzaak zijn van zichzelf? Wat is de relatie tussen substantie en God? Wat is God?

20 januari: Deel II. Over de Geest.  De geest heeft volgens Spinoza drie onderdelen: waarneming, verstand en intuïtie. Wat bedoelt Spinoza met waarneming, verstand en intuïtie? Wat is hun onderlinge relatie?

3 februari: Deel III. Over de affecten. Affect is volgens Spinoza een impuls waarmee elk organisme zijn plaats in het bestaan bevecht. Affect moet dan ook niet worden begrepen als een sleutelterm uit Spinoza’s psychologie, maar uit zijn ontologie (zijnsleer).

10 februari: Deel IV. Over de slavernij van de mens. Mensen zijn verslaafd aan passies. Daarmee bedoelt Spinoza niet seks- drank- of gokverslaving. Met passie bedoelt hij dat mensen datgene wat ze ervaren met de verkeerde oorzaken verbinden. Passies storten mensen in het ongeluk.

17 februari: Deel V. Over de bevrijding van de mens. Passies kunnen door het verstand worden omgezet in acties. Acties vormen de weg naar het geluk. Deze omzetting gaat niet vanzelf; de meeste mensen slagen er niet in. Om ons te ontwikkelen tot weldenkenden moeten we voortdurend ons verstand trainen. Waaruit bestaat deze training? Wat is volgens Spinoza geluk?

Doelstelling

Na deze winterschool begrijpt u de hoofdlijnen van Spinoza’s filosofie. Aan de hand van deze hoofdlijnen kunt u de Ethica lezen. U kunt ook aan uw vrienden en kennissen uitleggen waar Spinoza over gaat.

Studiemateriaal

Spinoza Ethica, Vertaald, toegelicht en samengevat door Maarten van Buuren; ambo anthos,  2017, € 34,99. Het studiemateriaal is niet bij de cursusprijs inbegrepen. Klik hier om het boek te kopen.
Na elke les ontvangen de cursisten bovendien  een samenvatting van de gegeven les.

 

Centre Érasme: Wat de Ethica ons leert. Winterschool op de zaterdagen 13 en 20 januari en 3, 10 en 17 februari van 14.30-17.00 uur. Sterrenwacht Sonnenborg te Utrecht.  

Informatie: www.centre-erasme.nl/winterschool